Што расказаў стары млын

ЧАСТКА ДРУГАЯ…СТРАШНАЯ, АЛЕ ЦІКАВАЯ. ВАДЗЯНЫ

Ноч лёгкiм туманом
Над рэчкаю ляжыць,
Пад зморшчаным кустом
Дзiця вады стаiць.

Пляце яно вянок
Iз смутку ды журбы,
Б’юць хвалi ў ставок...

Плавник акулий с Красного залива
И амулет волшебный с ящера клыков,
В утробе сундука под ключ хранили,
Обычно отмечая связь седых веков.
На свет был извлечен чудесный веер...

Johann Wolfgang von Goethe. Erlkönig.
Пераклад на беларускую мову

А хто гэта скача праз цемру адзiн?
То бацька заможны, а з iм любы сын.
Малога трымае пяшчотна далонь
I грэе спiна, i ляцiць птушкай конь.

«Мой сын, ты чаму апускаеш свой твар?»
«Не бачыш, за намi лясны гаспадар?
Цар лесу з каронай, з густой барадой...»
«Сынок, бачу толькi туман над вадой».

«Дзiця дарагое, прыйдзi ж да мяне...

Чырванеюць узлескі парэчкаю.
На палянах раса аксамітная.
А над ціхаю Жукаўкай рэчкаю
На гары курганы старажытныя.

У стагоддзях між елак накідалі
Іх славянскія рукі руплівыя.
І дубовыя чорныя ідалы
Са свяцілішч глядзелі маўклівыя.

Дым журботны курыўся над трызнаю...

Таемнасць Балотных Ялiн,
Яна абступае знянацку.
У плачы чорных галiн
Пачуеш сумоту, не ласку.

Замшэлая з часам сцяна,
Сустрэне адразу з дарогi.
Маўчыць з раўчуком цiшыня,
Дрыгву не вартуюць аблокi.

У поўнач туман ад балот...

Ты помнишь ту клятву, что в детстве давали:
быть рядом всегда и в тоске и в печали,
быть рядом опорой и верным плечом,
сметая преграды, щитом и мечом?

Прошло десять лет и стаи ворон, восстали и двинулись в бой,
Сжигая деревни, сметая дома, убийства неся и разбой.
В ответ им орлы поднимают мечи, в защиту родных деревень...

Адпомсты, самадзержац,адпомсты,
Упаду да ног тваіх:
Будзь справядлівы і пакарай забойцу,
Каб пакаранне яго на пазнейшыя стагоддзі
Твой праведны суд нашчадкам абвясціла,
Каб злачынцы бачылі ў ім прыклад.

Паэт загінуў – гонару нявольны,
Паў, агавораны, паэт вялікі мой.
Ў грудзях свінец і прага помсты, як палонны,
Панік ён ганарлівай галавой…

Ходики напророчили,
Остановились к полночи.
Дробные многоточия
Сыпались между строчками -
Маковыми песчинками,
Крошкою антрацитовой…

Крынічка — ручай, салавейка — на росах,
І сонца іграе на голейках — косах.
Як вокам акінуць, падняўся лес гонкі...

Легенду шапочуць дубы векавыя:
Жылі ў добрай згодзе князі маладыя.
Яны пакахалі князёўну-суседку:
Дзяўчыну-красуню — вясеннюю кветку,
І кожны за жонку забраць яе меўся...
Князёўна ж любіла хлапчыну Алеся —
Так цягнецца сэрца дзяўчыны на волю:
Яна з ім у лесе, яна з ім у полі.
Алесь пра каханую ў песнях спявае,
Паслухаеш – зараз жа ўсё забываеш:
— Нічога не трэба —
Ты і раздолле,
Штодзённага хлеба —
І болей ніколі
Цябе не пакіну,
Цябе я не страчу,
Мая ты дзяўчына,
Надзея і ўдача!..
Князі пазайздросцілі — войска сабралі,
На смерць, на загубу Алеся забралі.
Забілі хлапчыну. Князёўна не плача,
Бо смерць прад каханнем нічога не знача...
Кінжал — сабе ў сэрца. «Алесь, мой каханы!» —
Схаваліся ў лесе магілы-курганы.
Русалкі шапталі купальскаю ночай:
«У памяць любові быць вёсцы Любоўшы».

Віктар Кажура, Бажена Мацюк (г. Вілейка)